Druk op F11 voor zo groot mogelijk beeld

Dit is de website van henk en zwaan staal                                     U kunt reageren via mail: henkenzwaanstaal@hetnet.nl
U kijkt naar foto's en informatie over de Gasselterstraat, het groninger gedeelte van de Gasselternijveenschemond
terug naar het begin van deze rubriek

Gezicht in de Gasselternijveenschemond 1935
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Karakteristiek beeld van het begin van de Gasselternijveenschemond, de Gasselterstraat.
Bovenstaande foto is omstreeks 1935 genomen.
We zien het fietsbruggetje naar de Handelskade, kompleet met bord aan de zijkant van de brug met het opschrift "Gasselter Nijveenschemond".
We zien de twee witte huizen die in 1930 als elkaars spiegelbeeld zijn gebouwd en waarvan de linkse later werd verbouwd tot kruidenierswinkel van IJsbrand Pots.
Achter deze huizen zien we de molen en fabriekspijp van Doornbosch, later Kuipers.
In 1872 had Frans J. Doornbosch daar reeds de molen op deze foto. Hij is "olie en pel moolenaar" en vraagt middels een request aan het gemeentebestuur van de gemeente Gasselte toestemming tot het leggen van "eenen pomp" door de kunstweg van Gasselternijveen naar Stadskanaal "en wel vanuit de mond van Gasselternijveen in de richting van zijnen oliemolen om daarlangs het water benoorden voor het aldaar geplaatste stoomwerktuig te leiden".
Doornbosch moet toestemming aan de gemeente Gasselte vragen omdat die onderhoudsplichtig is voor de (Groninger!) Gasselterstraat.

Gasselterstraat 1935
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

De Gasselterstraat bij de brug naar Stadskanaal omstreeks 1935 . We zien een smalle klinkerstraat. Bij de brug is een T-Ford langs de kant van de straat geparkeerd.

Gasselterstraat 1960
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Links zien we dat het ene huis is verbouwd tot winkel. IJsbrand Pots verkoopt hier kruidenierswaren. We zien dat de weg, nog steeds een klinkerstraat, aanzienlijk is verbreed.

Gasselterstraat 1904 molen Doornbosch
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Hier een gezicht in de Gasselterstraat in het begin van de vorige eeuw. De foto is genomen vanaf de plek waar nu de inrit is naar het bedrijf van Frans Nooren.
Herkenbaar is de molen en het bedrijfsgebouw ernaast. Het opschrift luidt: FIRMA F.J.DOORNBOSCH KORENMALERIJ EN GRAANHANDEL.
De huisjes en boerderijtjes op de achtergrond staan aan de Semskade. Links op de achtergrond zien we de molen van Kuipers aan de Semsstraat, waar de latere Molenstraat zijn naam aan heeft ontleend.
Er zijn nog geen woningen langs de Gasselternijveenschemond gebouwd.
De plek waar later de woningen van de bedrijfsleider en de directeur van de nog te bouwen strokartonfabriek "Ons Belang" zullen worden gebouwd is nog bouwland.
We kunnen zien dat er aan de spoorbaan van de Noord-Oosterlokaalspoorweg wordt gewerkt. Aan de lichtgekleurde baan is te zien dat de aardebaan van geel zand is aangebracht.
Het spoor zal in 1905 gereedkomen.

Gasselterstraat 2005 zelfde plaats
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Hier zien we de huidige (2005) situatie, gefotografeerd vanuit dezelfde positie als de vorige foto.
In de woning, waar vroeger de bedrijfsleider van de strocartonfabriek "Ons Belang"woonde, is nu het makelaarskantoor van Boerma gevestigd.
Het grijsgekleurde gebouw op de achtergrond is dezelfde als het bedrijfsgebouw dat we op de vorige foto uit 1904 zien.

De molen op de Gasselterstraat
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

In 1914 werd de molen van Doornbosch gesloopt en op dezelfde plek werd een nieuwe molen gebouwd nu voorzien van een hoekige plankenbekleding.
In hetzelfde jaar emigreerde eigenaar Frans Doornbosch naar Amerika en werd de molen verkocht aan Jan Piet Kuipers uit Baflo.
Na diens overlijden doet de weduwe J.P. Kuipers de zaak over aan drie zoons. Gerard, Atto en Harmannus. De laatste heet kortweg Mans Kuipers.
De drie broers maken er een bloeiend bedrijf van. Op het hoogtepunt is men met 14 span paarden bij de weg om de wekelijkse route af te werken. Men komt tot in de wijde omgeving, Bronneger, Spijkerboor, Onstwedde en de diverse Monden.
De zoon van Mans, Adriaan neemt later het bedrijf over. In 1951 wordt het bedrijf verkocht aan O. Mulder, de graanhandel op Gasselternijveen.
Adriaan Kuipers start dan voor zichzelf een meelhandel, aanvankelijk vanuit het huis van Levie (nu architectenbureau Ritsema) aan de Gasselterstraat, later aan de Semsstraat in Stadskanaal.
Later worden de bedrijfsgebouwen, inclusief de molen, gebruikt door machinefabriek Tjapkes. De bovenbouw van de molen wordt in 1938 gesloopt zoals op onderstaande foto zichtbaar.
Na diverse verbouwingen en wisseling van eigenaren is nu nog slechts moeilijk de vroegere situatie te herkennen.
Op de foto's zijn duidelijk de spoorrails te herkennen van de lijnen naar Zuidbroek, Assen en de afslag naar strocartonfabriek "Ons Belang".

Hoofdstuk
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Situatie ten tijde dat machinefabriek Tjapkes in de gebouwen was gevestigd.

Bedrijfsgebouw van molenaar Kuipers, tegenwoordige situatie
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Tegenwoordig is in dit, en naastliggende gebouwen, een firma gevestigd in vrachtwagens.

Opzichterswoning omstreeks 1960
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

De opzichterswoning ten tijde dat deze bewoond wordt door de familie Jan Strijker. De foto is genomen vanaf het terrein van kunstmesthandel Zwartsenberg aan de overkant van het water.

Bij de spoorwegovergang omstreeks 1915
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Hier een blik vanuit de Gasselternijveenschemond op de vroegere molen van Doornbosch. Bovenstaande foto is na 1914 genomen.
We zien de (wind-)molen en de bedrijfsgebouwen van "Olie- en Pelmolenaar" (v.h.) Frans J. Doornbosch. De schoorsteenpijp voert waarschijnlijk de rookgassen van de stoommachine af die Doornbosch daar in bedrijf had.
Er loopt ogenschijnlijk een sloot langs de Gasselterstraat gezien het bruggetje met leuning die toegang geeft tot de direkteurswoning.
De "palen" uiterst rechts op de foto zijn waarschijnlijk "eindpalen" voorzien van porceleinen isolatoren ten bate van de telefoon- en telegraafleidingen die gespannen aan palen parrallel langs de spoorbaan liepen. Bij deze eindpalen gingen de leidingen "ondergronds" om de weg te kruisen zonder het verkeer te hinderen.

Spoorbrug 1912
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

De spoorbrug met op de achtergrond de aardappelmeel en sago-fabriek "de Nijverheid".
Het seinhuisje , gebouwd in 1912, is te herkennen met daarachter de fabriekspijp. In het midden, naast de spoorbug, zien we een (waarschijnlijk) rood/wit geschilderde mast met bovenin een waarschuwingslicht om bij duisternis de aardappel- en bietenschippers te waarschuwen voor een gesloten spoorbrug.

Verwijderen tweede spoor 29 april 1978
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

In het Nieuwsblad van het Noorden verschijnt op 29 april 1978 een artikel met (bijgaande) foto waarin gewag wordt gemaakt van het feit dat het "Laatste stukje spoor weg" zou zijn. Het bijgaande artikel luidt als volgt:

Het laatste stukje van de spoorlijn Assen-Stadskanaal, in Stadskanaal is verdwenen. Deze week werd de spoorbrug over de Gasselternijveenschemond weggebroken en ook het stukje spoor dat door de Gasselterstraat liep is eruit gehaald. Op de foto is men bezig met het aanbrengen van een nieuw stukje wegdek op de plaats waar het spoor is weggebroken. Op de achtergrond ligt het station van Stadskanaal.

Gelukkig zijn, zoals op de foto ook wel is te zien, toen niet alle rails verwijderd, maar is de lijn naar Zuidbroek-Veendam in stand gebleven, waar jaren later de STAR, de Stichting Stadskanaal Rail, tot op heden aktief gebruik van maakt. Het seinhuisje, gebouwd in 1912, is nu helaas ook verdwenen.

De STAR, de Stichting Stadskanaal Rail, opgericht in 1992, beheert en onderhoudt het voormalige NOLS spoor en rijdt sinds 1994 met stoomtreinen op het traject tussen Musselkanaal en Veendam. De stichting bouwde een nieuw stationsgebouw in Stadskanaal en is momenteel doende het gehele emplacement incl. gebouwen te renoveren.

U vindt alle informatie op hun website www.stadskanaalrail.nl

In november 2007 is de oude spoorbrug door de STAR (weer) vervangen door een vaste tweesporige brug. De oorspronkelijke tweesporige brug was natuurlijk draaibaar om het scheepverkeer doorgang te verlenen. Dit blijft zichtbaar door het resterende fundament in het water, onder de nieuwe brug.

Spoorbrug 2004
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

De spoorbrug in 2004. Op de achtergrond een van de bedrijfsgebouwen de firma Frans Nooren. De grijze loodsen op de achtergrond zijn van de voormalige kunstmesthandel "Vulcaan", later "Plaatwerkerij Noord".
Achter de gebouwen van Nooren en Plaatwerkerij Noord was toen een tijdelijk asielzoekerscentrum gevestigd. Vanuit dit centrum kon via een pad parrallel aan de spoorbaan en een tijdelijke loop-fietsbrug naast de spoorbrug de Gasselternijveenschemond bereiken.

Slopen spoorbrug 4 oktober 2007
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Op 4 oktober 2007 werd de oude spoorbrug verwijderd. De rails werden door een 200(!) tons kraan op de overzijde naast het spoor gelegd. Vervolgens werd het eigenlijke frame van de brug op een vrachtwagen getild en voor sloop afgevoerd.

De STAR plaats op zondagmorgen 12 november 2007 een nieuwe dubbele spoorbrug
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Daarna werden op zondagmorgen 12 november de twee nieuwe brugdelen gelegd. Deze brugdelen waren afkomstig uit Bedum waar ze niet meer nodig waren.

De spoorwegovergang in 1918
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Op deze foto een beeld van de spoorwegovergang uit ongeveer 1918.
We herkennen de direkteurs- en de opzichterswoning van "Ons Belang". Naast het spoor, vóór het opzichtershuis, zien we de karakteristieke palen voorzien van porceleinen isolatoren die we op een eerdere foto al hebben gezien.
Net aan de overkant van de overgang zien we een hoge geschoorde mast die waarschijnlijk bovenin voorzien is van verlichting, teneinde bij duisternis de situatie rond de overgang te kunnen overzien.
Op deze foto is ook duidelijk de breedte van de klinkerweg te zien.

De spoorwegovergang in 2004
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

De opzichters- en de direkteurswoning van vroeger zijn duidelijk te herkennen.
In de opzichterswoning, naast het spoor, is tegenwoordig het makelaarskantoor van Boerma gevestigd. Men breidde hiervoor de woning uit met een bedrijfsruimte-kantoor, gebouwd in dezelfde bouwstijl als de woning.
De voormalige directeurswoning wordt thans bewoond door de familie Klaas Koning.
De Gasselterstraat is een stuk breder geworden, vergeleken met de vroegere klinkerstraat.

De spoorwegovergang omstreeks 1910
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

We zien dat de opzichterswoning is gebouwd. De direkteurswoning die daarnáást zal worden gebouwd is nog niet aanwezig.
Er is een klein seinhuisje aanwezig rechts van de overgang. In 1912 wordt deze vervangen door het grotere seinhuis aan de overkant van het water, zoals op een eerdere foto te zien.

De spoorwegovergang omstreeks 1920
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

We zien op deze foto een iets bredere Gasselterstraat.

De spoorwegovergang in 1978
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Een van de laatste foto's van de spoorwegovergang nog in gebruik bij de NS. We kijken richting Stadskanaal.
De lijn, enkelspoor, wordt alleen nog gebruikt voor incidenteel vrachtvervoer.

In de Gasselterstraat 1920
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Gezicht in de Gasselterstraat richting spoorwegovergang. De foto is in de twintiger jaren gemaakt. Rechts zien we de bedrijfsgebouwen van de firma Zwartsenberg.

Kunstmesthandel Zwartsenberg 1960
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Huis familie Berend Hulshof naast de kunstmestloods
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Ereboog in de Gasselterstraat
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

De foto stamt ergens uit de vijftiger- zestiger jaren.
Er is een ereboog opgericht naar aanleiding van een feest o.i.d.. Wellicht heeft het te maken met de tentoonstelling KS'55 (KanaalStreek 1955) uit 1955 waar het bedrijfsleven van Stadskanaal en omgeving zich manifesteerde in een grote tentoonstelling op het terrein van het Julianapark in Stadskanaal.

Wie kan ons meer informatie verschaffen?

De voormalige "snieboon'n febriek" en woning Lamain
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Gedurende de Eerste Wereldoorlog (1914-1918) kwam een levendige export-handel in ingezette snijbonen op gang. De snijbonen werden gezouten en ingezet in grote houten tonnen.
"Deze tonnen waren wel 80 á 90 centimer hoog" vertelt de nu 96-jarige Jan Schoonbeek, destijds schooljongen, wonend in de Gasselternijveenschemond.
Het gebouw links op de foto heette in de voksmond "snieboon'nfebriek." In 1918 viel de export helemaal terug en zat men met restantpartijen snijbonen.
De vaten werden geleegd en de inhoud weggegooid. "Het stonk allerverschikkelijkst" vertelt Jan. Hij kan zich de reuk na 90 jaar nog goed herinneren.

Het huisje rechts op de foto werd bewoond door o.a. de familie Lamain.

Tegenwoordig het bedrijf van Reigersberg
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Het pand word later gebruikt als woning. Een van de uit Indonesie repatrierende Ambonezen-families, de familie Derks, woont eind vijftiger jaren een tijdlang hier.
Tegenwoordig is het pand in gebruik bij de firma Reigersberg. Het huis van de familie Lamain heeft plaatsgemaakt voor de benzinepomp.

Rechts zien we het pand waar tegenwoordig een architectenbureau is gevestigd. Vroeger woonden hier de veehandelaren Levie, later Telkamp.

Gasselterstraat omstreeks 1960
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Gezicht in de Gasselterstraat in de zestiger jaren. Het huis links werd bewoond door Riensem, daarnaast Henk Jager en daarnaast achter de struiken Jacob Meijer procuratiehouder en chef boekhouder van Ons Belang.

Gasselterstraat
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

We zien hier het huis van Riensema in de vijftiger jaren. We kunnen op de achtergrond een gedeelte van de strocartonfabriek Ons Belang herkennen. Naast, en deels achter de woning waren jarenlang een aantal volkstuintjes. Het huis van Jager, rechts van deze woning is nog niet gebouwd.

Gaselterstraat provincie- en gemeentgrens
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

De foto is genomen op de plek waar zich de provinciegrens tussen Groningen en Drenthe bevindt. Teven is op deze plek de grens tussen de gemeenten Gasselte en Wildervank, later gemeente Stadskanaal.

Firma Frans Nooren 2004
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

We zien de gebouwen van de firma Frans Nooren. De foto is in 2004 genomen.
De grijze daken van de voormalige kunstmesthandel Vulcaan, later "Plaatwerkerij Noord", uitstekend boven het kantoor van de firma Nooren, zijn ondertussen gesloopt. De loodsen zijn geheel gestript en gerenoveerd en toegevoegd aan de bedrijfsgebouwen van Frans Nooren.

Provincie- en gemeentegrens zeventiger jaren.
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Dit is de situatie in de zeventiger jaren op dezelfde plek. Het water naar links is de Gasselternijveenschemond. Het water naar rechts is de wijk achterlangs de woningen op de Paterslaan.
Het witte gebouw op de achtergrond is het bejaardencentrum Tabitha nabij het (in 1978 gesloopte) hoofdstation. Links is een gedeelte van de boerderij van Roelf Beuker zichtbaar.

Kantoorgebouw "Nijverheid" en huisje Martens
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Gezicht in de Gasselternijveenschemond, de Gasselterstraat in de jaren 30. We zien dat de smalle loopbrug is afgedraaid. In het huisje rechts woonden o.a. de weduwe Trip en haar dochter.
Vrouw Trip mocht in dit huisje haar 102e verjaardag meemaken. Latere bewoners waren Martens en zijn kinderen Bram en Hendrik. Daarna de familie Berend Wolf.
De langwerpige woning met de fraai bewerkte dakgoot is het voormalige kantoor van de aardappelmeelfabriek "de Nijverheid" en is op deze foto in gebruik als woning.
In het rechter gedeelte woonde de familie Cornelis Smit die daar een bedrijf in bagger- en waterwerken had. Dit huis werd in 1988 afgebroken.
We zien dat de boerderij van Roelf Beuker nog niet is gebouwd. In de mistige verte kunnen we met enige moeite de eerste bebouwing aan het begin van de Zuidzijde (gemeente Gasselte) onderscheiden.
De gebouwen van het bedrijf van Frans Nooren bepalen op dit moment het beeld op deze plek.

We zien Geert (meisjesnaam!) Niks, getrouwd 2 april 1881 met Abraham Trip. Ze is in op 3 februari 1854 in de gemeente Borger (Drouwenermond) geboren en woonde het laatste gedeelte van haar leven bij haar dochter in het huisje op bovenstaande foto in de Gasselterstraat. Ze is 102 jaar oud geworden.

Gasselterstraat 1960, gezicht op kunstmesthandel Zwartsenberg.
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

 Kijken we vanuit de Gasselterstraat richting spoorbrug en overgang dan zien we bovenstaand beeld. Aan de overkant de gebouwen van kunstmesthandel Zwartsenberg & Hardenberg.
We zien de brug naar de "landskaande" met o.a. het baggerbedrijf met woning van Cornelis Smit, achter de bomen de woning waar de familie Wolf woonde, uiterst rechts is nog juist een stukje van de gevel van de boerderij van Roelf Beuker zichtbaar.

Constructiebedrijf, baggerwerken en waterbouw Smit
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

Tegenover de brug is het constructiebedrijf, baggerwerken en waterbouw Smit gevestigd. Op de plek van de vroegere woning van de familie Martens is een werkplaats gebouwd.

Brug Smit en boerderij Beuker
U kunt objecten en plekken op de foto's met de muis aanwijzen waarna hierover informatie verschijnt.

We zien hier de brug bij de firma Smit. Op de achtergrond de boerderij van Roelf Beuker.
Nadat de boerderij in 197x was verkocht, bleek dat de nieuwe eigenaar aspiraties had hier een sex-boerderij te beginnen. Dit stuitte op grote tegenstand van de buurtbewoners.
Daar er geen bestuurlijke dwang van de gemeente Stadskanaal mogelijk was om dit te voorkomen, is er door gedurige politiecontrole, elke potentiele bezoeker werd gecontroleerd op autopapieren enz. , voor gezorgd dat de exploitatie praktisch onmogelijk werd. De politie van de groep Stadskanaal had hiertoe konstant een politie-auto met bemanning voor de ingang van de boerderij paraat staan.
Uiteindelijk had dit tot resultaat dat de boerderij voor sloop werd verkocht.

Dit is de website van henk en zwaan staal                                     U kunt reageren via mail: henkenzwaanstaal@hetnet.nl
U keek naar foto's en informatie over de Gasselterstraat, het groninger gedeelte van de Gasselternijveenschemond.
terug naar het begin van deze rubriek

Wellicht zag U iets dat niet klopt, inkompleet was of anderszins korrektie behoeft.
Laat het ons a.u.b. weten.